Bu makale, yüksek negatif iyon seviyelerinin insan fizyolojisi üzerindeki gözlemlenebilir ve potansiyel etkilerini tanımlamaktadır.

1. Negatif iyonlar nedir?

Negatif iyonlar kokusuz, tatsız ve görünmez moleküllerdir ve biz bunları belirli ortamlarda bol miktarda soluruz.
İyonlar, havada bulunan yüklü-pozitif ya da negatif-parçacıklardır. Belirli koşullar altında bu iyonların artan miktarları doğal olarak üretilir. Örneğin, okyanus dalgalarının bir sahildeki hareketi büyük miktarda negatif yüklü iyon yaratır. Bunun tersine, elektriksel faaliyetlerin (elektrikli cihazların çalıştırılması gibi) çevreye pozitif yüklü iyonlar verdiği bilinmektedir.

Artan negatif ya da pozitif iyon varlığının, kötü hissetme bakımından insanın ruh halini etkilediği bildirilmiştir. Pek çok kişinin yüksek miktarda negatif iyonun mevcut olduğu deniz kıyısında ya da ormanda kendini dinç ve iyi hissettiği kanıtlanmış bir etkidir[1]. Bunun tersine çalışan elektrikli cihazlara sık maruz kalmak (bu pozitif iyonlar üretir) bazı kişilerde bitkinlik ve hatta hastalık hissine neden olabilir.

Doğanın negatif iyonlar üretmesine karşın, pek çoğumuzun yaşadığı ortamlar ortalamanın üzerinde bir iyon seviyesi sağlamazlar. Bununla birlikte elektrikli cihazların mevcut olduğu alanlarda pozitif iyonlar, doğada bulunan miktarlardan önemli ölçüde daha yüksek miktarlarda üretilir. Bu iyonların etkisini hissedenler için, bir negatif iyon jeneratörü bu duruma pratik bir çözüm olabilir [2].

Tablo 1. Ortalama iyon sayısı, metreküp hava başına iyon

2. Maruziyet etkileri

Negatif iyonların ruh hali ve davranışta olumlu değişikliklere neden oldukları görülmüştür [1, 2]. Ayrıca, negatif iyonlar ile ilgili bir "doz aşımı" durumunun, yani bildirilen yararlı etkiye karşı bir etki yaratacak bir üst sınırın olmadığı görülmüştür. Genel olarak, bir kişi ne kadar çok negatif iyona maruz kalırsa, kendisini o kadar iyi hissetmektedir.

Pozitif iyonlara maruz kalma ya da yeterli negatif iyon yokluğu, serotonin hiperfonksiyonuna ya da "iritasyon sendromuna" neden olabilir. Bu durum uykusuzluğu, tansiyonu, migreni, bulantıyı, çarpıntıyı, terleme ya da ürpermeyi, titremeleri ve baş dönmesini içerebilir. Ek olarak, yaşlı insanlar depresyona girebilirler, duygusuzlaşabilirler ve büyük bir bitkinlik hissedebilirler.

İnsan ruh hali bozuklukları (depresyon), örneğin flüoksetin (Prozac) ve Zoloft gibi serotoninin yeniden presinaptik akson terminaline girişini özel olarak engelleyen ilaçlar ile tedavi edilir. Bu, pozitif iyonların bu durumda bir rol oynayabileceğini ve bu durumun negatif iyon tedavisi ile güvenli olarak tedavi edilebileceğini düşündürmektedir [3].

Araştırmalar, toz ve polen gibi alerjileri tetikleyen maddelerin pozitif elektriksel yüke sahip olduğunu göstermektedir [2].

Negatif iyonların, pozitif yüklü iyonların solunum dokuları üzerindeki alerjenik etkilerini giderdiği görülmüştür 4] [5]. Negatif iyonların aynı zamanda solumun sistemi üzerinde başka yararlı etkileri de vardır [6] [7].

3. Negatif iyon gözlem ve araştırma

Tıp biliminde bir doktor olan Jonathan Wright, hastalarının farklı tepkiler bildirmelerine karşın, negatif iyonlara maruz kalmanın genel olarak olumlu etkilerinin olduğunu ve pek çok bireyin solunum alerjilerinden kurtulduğunu belirtmektedir. Bazı alerji hastaları, negatif iyon tedavisinden sonra alerjik reaksiyonların tamamen kaybolmasıyla önemli iyileşmeler bildirmişlerdir. Dr. Wright'a göre, alerji hastalarının büyük bölümü, negatif iyon tedavisi sırasında diğer tedavilere (beslenme, biyokimyasal ya da reçeteli ilaçlar) olan bağımlılığı azaltabilirler [8].

Bir Hiroshima Üniversitesi çalışması, alerjik enflamasyonları azaltmanın en etkili yönteminin, havadaki alerjenlerden kaçınma olduğunu göstermiştir. Bununla birlikte iyon irradyasyonu, atomize Japon sedir ağacı poleni ekstresinin in vivo ve in vitro alerjenik etkilerinde önemli bir düşüş görülmüştür.

Wesleyan Üniversitesi Psikoloji Bölümü'nden Goel, parlak ışığın bir işitsel uyarıcının ve düşük yoğunluklu negatif iyonların hafif depresyonda olan ve depresyonda olmayan yetişkinlerin ruh hali ve dikkat seviyeleri üzerindeki kısa vadeli etkilerini karşılaştırılmıştır. İşitsel uyarıcı, parlak ışık ve yüksek yoğunluklu iyonların tümü hafif depresyonda olan ya da depresyonda olmayan hastalarda eşdeğer çalışma öncesi beklentilere karşın, düşük yoğunluklu plaseboya karşı hızlı ruh hali değişiklikleri-hafif ila orta etkili-göstermiştir. Dolayısıyla bu uyarıcılar, depresif semptomlardan oluşan bir alt küme içeren bir öğrenci örneğinde ruh halini akut olarak iyileştirmiştir [11].

Yüksek negatif iyon konsantrasyonları, yüksek enerji ve pozitif ruh hali için gereklidir [12]. Berkeley'deki California Üniversitesi'nde nöroanatomi profesörü olan Marian Diamond, yüksek negatif iyon seviyelerinin beyindeki serotonin seviyeleri ile ters orantılı olduğunu bulmuştur. Negatif iyonlar, doğal güneş ışığının melatonini baskıladığı şekilde serotonin seviyelerini baskılamaktadır. Taze hava ve güneşin canlandırıcı etkisi ve karanlık bir ortamda kapalı kalmak ile ilişkilendirilen depresif hisler bunun sonucudur. Negatif iyonlar sona erdiği takdirde, denekler serotoninde ve rahatlama etkisini azaltmaktadır. Diamond'ın araştırması [13], iyonlar hakkındaki diğer bilgilerle birlikte Yepsen'de [14] özetlenmiştir.

Diğer bir araştırmada, erkek ve kadın deneyler negatif iyonların kognitif performans üzerindeki etkilerini incelemek için deneye katılmışlardır. Bu çalışmaların bulguları, negatif iyonların performans üzerinde dikkate değer bir etkileri olabileceğini göstermiştir. Bununla birlikte ticari iyon jeneratörleri ile ilgili olarak sıklıkla dile getirilen iddiaların tersine bu etkiler ne basittir ne de nitelik bakımından yararlıdır [15].

Yokohama City Üniversitesi Tıp Merkezi'ndeki çalışmalar, negatif iyon etkilerini in vivo olarak incelemiştir. Suyun yarattığı negatif iyonlar, farelerdeki fiziksel özellikler ve immünolojik aktivasyon ve anti tümör faaliyetleri (karsiyojenez ve tümör büyümesinin inhibisyonu) ile ilgili olarak değerlendirilmiştir. Su tarafından yaratılan negatif iyonların uzun bir ömürleri olduğu, doğal katil hücrelerin sitotoksik etkilerini arttırdıkları, kanser oluşumunu önemli ölçüde önledikleri ve tümör gelişimini durdurdukları belirlenmiştir. Anti-tümör etkileri, doğal katil hücre faaliyetlerinin artmasına atfedilmektedir [16].

Livanova ve diğerleri tarafından yapılan bir çalışmada [21] negatif iyonlara maruz kalan farelerdeki kan basıncı, negatif iyonlara maruz kalmayan farelerdekine göre daha düşüktür. Sonuçlar, negatif iyonların stresi gidermeye yardımcı olabileceğini göstermektedir. Fareleri kullanan diğer bir çalışma, serbest radikallerin neden olduğu DNA hasarının önlenmesi olasılığını ortaya koymaktadır [19]. Fareler bir hafta boyunca negatif iyonlara (10.000/cm3) maruz bırakılmıştır ve idrar, beyin ve kanda serbest radikallerin oranında (8-OHdG/dG)ciddi bir azalma görülmüştür. Fareleri kullanan diğer bir çalışmada, 20 gün boyunca negatif iyon ortamına yetiştirilen fareler, bu ortamın dışında yetiştirilen farelere göre daha düşük serotonin oranları göstermişlerdir.

Central Aizu General Hospital, negatif iyonların aerobik metabolizmayı iyileştirme yolları, venöz kan laktat seviyelerindeki değişiklikler, pH, eritreosit deformasyonu, plazma süperoksit dismutaz faaliyeti ve seruloplazmin seviyelerini etkilediği mekanizmayı araştırmıştır. Bu araştırma, su serpme yönteminin yarattığı negatif iyonların, 1 saat maruz kalındıktan sonra aerobik metabolizmayı iyileştirebileceğini ve bunun da eritrosit deformasyonundaki gelişme nedeniyle olabileceğini göstermiştir ancak korona deşarjı nedeniyle ortaya çıkan negatif hava iyonları etkisizdir. Dr. Yamada'nın gözetimi altında yapılan bir çalışmada sekiz haftalık farelere altı gün boyunca yüksek kolesterol içeren gıdalar verilmiştir. Negatif iyonlara maruz kalan grupta kırmızı kan hücreleri ayrılma gösterirken ve pürüzsüzken, negatif iyonlara maruz kalmayan grupta düşün kan hücreleri seviyeleri görülmüştür [18].

Negatif iyonlarla ilgili diğer bir yararlı alan, ameliyat sonrası iyileşmedir. Ameliyattan sonra negatif iyon uygulamasına maruz tutulan hastaların (2100/cc), dört saatin sonunda daha düşük laktik asit seviyeleri göstermiştir ve daha hızlı iyileşmişlerdir [20]. İyileşme safhasından sonra bir bisiklet egzersizinde, negatif iyonlar serotonin oranının azalmasında yardımcı olmuş ve bu da iyileşmeye katkıda bulunmuştur [24] Negatif iyonlara maruz kalan sekiz manik depresif hasta (40.000-60.000 iyon/cm3, ozon yoğunluğu 50 ppb), beyindeki serotonin seviyelerine bağlı olarak uyku bozukluğu ve konsantrasyonda iyileşme göstermiştir [22].

Şekil 1. Bir Diş Kliniğindeki Mikrobiyel Hava Kirliliğinin İyonizasyon ile Azaltılması (Pennsylvania Eyalet Üniversitesi, Aerobiyolojik Mühendislik)

Şekil 1, bir diş kliniğinde Gabbay ve diğerleri tarafından ölçülen koloni oluşturan birimlerin (CFU) iyonizasyon ile ve iyonizasyonsuz sayılarını vermektedir. Havadaki mikrobiyel seviyeler, iyonizasyonda % 32-52 oranında azalmıştır. Gabbay aynı zamanda yatay plakaların dikey plakalara göre daha fazla kültür aldığını ve bunun da çöken iyonize partiküllerin asli giderme yöntemi olduğu anlamına geldiğini bulmuştur.

Şekil 2. Hasta odasında Ortalama CFU'nun İyonizasyon ile azaltılması (Pennsylvania Eyalet Üniversitesi, Aerobiyolojik Mühendislik)

Şekil 2, Makela ve diğerleri [26] tarafından yapılan çalışmanın sonuçlarını özetlemektedir ve kendileri, yanık ve plastik cerrahi hastasının odasındaki bakteriyel aerosolleri hava iyonizasyonu ile azaltabileceklerini bulmuşlardır. Bakteriyel seviyelerdeki varyasyonlar, yatak değiştirme ve diğer oda faaliyetleri ile ilişkilendirilmektedir. Odalardaki nem düşüktür ve bu da etkiyi arttırabilir.

Şekil 3. Staphylococcus aureus'un 5kV İyonizasyon ile azaltılması (Pennsylvania Eyalet Üniversitesi, Aerobiyolojik Mühendislik)

Şekil 3 aynı zamanda iyonizasyonu olan ve olmayan bir odada özel olarak tanımlanan Staphylococcus aureus seviyeleri bakımından Makela ve diğerlerinin sonuçlarına [26] dayanmaktadır. İki günlük izleme ortalaması, havadaki seviyelerde belirleyici bir düşüş göstermiştir. Staphylococcus aureus, yaralar ve yanıklar ile ilgili potansiyel olarak nozokomiyal bir enfeksiyöz ajandır.

4. Referanslar

• Mann D. Negative ions create positive vibes. Webmd, May 6, 2002. (http://www.webmd.com/balance/features/negative-ions-create-positive-vibe)
  
  
• Ionized air (negative ions). Health Infocenter, Cedars-Sinai Health System. (http://healthinfo.cedars-sinai.edu/library/healthguide/en-us/Cam/topic.asp?hwid=hn-2953007)
  
  
• How aerosol chemtrails affect atmospheric ions, (http://ion_effects.tripod.com/)
  
  
• Gualtierotti R, Solimene U, Tonoli D. Ionized air respiratory rehabilitation technics. Minerva Medica 68:3383-9, 1977.
  
  
• Jones DP, O'Connor SA, Collins JV et al. Effect of long-term ionized air treatment on patients with bronchial asthma. Thorax 31(4):428-32, 1976.
  
  
• Llaurado JG, Sances A, Battocletti JH. Biologic and clinical effects of low-frequency magnetic and electric fields. Springfield IL: Charles C. Thomas, 1974.
  
  
• Soyka F, Edmonds S. The Ion Effect. Bantam, 1977.
  
  
• Jonathan V Wright, MD. Personal correspondence.
  
  
• Kawamoto S, Oshita M, Fukuoka N, Shigeta S, Aki T, Hayashi T, Nishikawa K, Ono K. Decrease in the allergenicity of Japanese cedar pollen allergen by treatment with positive and negative cluster ions. Int Arch Allergy Immunol 141(4):313-21. 2006.
  
  
• Terman M, Terman JS. Controlled trial of naturalistic dawn simulation and negative air ionization for seasonal affective disorder. Am J Psychiatry Dec 163 (12):2126-33. 2006.
  
  
• Goel N, Etwaroo GR. Bright light, negative air ions and auditory stimuli produce rapid mood changes in a student population: a placebo-controlled study. Psychol Med Sep 36(9): 1253-63,2006.
  
  
• Thayer RE. Biopsychology of Mood and Arousal. Oxford University Press, New York, 1989.
  
  
• Diamond M. Enriching Heredity: The Impact of the Environment on the Anatomy of the Brain. Free Press New York, 1988.
  
  
• Yepsen RB Jr. How to Boost your Brain Power: Achieving Peak Intelligence, Memory and Creativity. Rodale, Emmaus, Pa., 1987.
  
  
• Baron RA. Effects of negative ions on cognitive performance. J of Appl Psychology v72 nl pl31(7), Feb 1987.
  
  
• Yamada R, Yanoma S, Akaike M, Tsuburaya A, Sugimasa Y, Takemiya S, Motohashi H, Rino Y, Takanashi Y, Imada T. Water-generated negative air ions activate NK cell and inhibit carcinogenesis in mice. Cancer Lett 8;239(2): 190-7, 2006.
  
  
• Iwama H. Negative air ions created by water shearing improve erythrocyte deformability and aerobic metabolism. Indoor Air 14(4):293-7, 2004.
  
  
• Yamada S, Chino D Inhibitory effects of NAI on erythrocyte aggregation. Med & Biology 141(3): 79-83, 2000.
  
  
• Ryushi T et al. Inhibitory effects of NAI on 8-OHdG generation, (to be published).
  
  
• Iwama H et al. Inspired superoxide anions attenuate blood lactate concentrations in postoperative. Crit Care Med 30: 1246- 9, 2002.
  
  
• Livanova LM et al. The protective effects of negative air ions in acute stress in rats. Neurosci & Behav Physiol 29: 393-395, 1999.
  
  
• MisiaszekJ et al. The calming effects of negative air ions on manic patients. Biol Psychiatry 22: 104-107, 1987.
  
  
• Diamond MC et al. Environmental influence on serotonin and cyclic nucleotides in rat cerebral cortex. Science 210 : 652-4, 1980.
  
  
• Ryushi T et al. The effect of exposure to negative air ions on recovery. Int J Biometeorol 41 : 132-136, 1998.
  
  
• Gabbay J. Effect of ionization on microbial air pollution in the dental clinic. Environ Res 52(1): 1999.
  
  
• Makela P, Ojajarvi J et al. Studies on the effects of ionization on bacterial aerosols in a burn and plastic surgery unit. J Hyg 83: 199-206,1979.